Hazine ve Maliye Bakanlığı verilerine göre, merkezi yönetim bütçesi temmuz ayında 1 trilyon 412,4 milyar lira gelir ve 1 trilyon 790,5 milyar lira gider ile 378,1 milyar lira açık kaydetti. Ocak-temmuz döneminde ise bütçe açığı 1 trilyon 320,9 milyar liraya ulaştı.
Temmuz 2026 Bütçe Uygulama Sonuçları
Hazine ve Maliye Bakanlığı, temmuz ayına ilişkin bütçe uygulama sonuçlarını kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan verilere göre, temmuz ayında merkezi yönetim bütçe gelirleri geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 28,8 oranında bir artış göstererek 1 trilyon 412 milyar 397 milyon liraya yükseldi. Aynı dönemde bütçe giderleri ise yüzde 59,8 artış kaydederek 1 trilyon 790 milyar 502 milyon liraya ulaştı.
Böylelikle merkezi yönetim bütçesi temmuz ayında 378 milyar 105 milyon lira açık verdi. Ocak-temmuz dönemi toplamlarına bakıldığında ise bütçe gelirleri geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 37,4 artışla 9 trilyon 199 milyar 742 milyon liraya çıktı; bütçe giderleri de yüzde 36,6 yükselerek 10 trilyon 520 milyar 682 milyon lira olarak gerçekleşti. Bu tabloda ocak-temmuz dönemindeki bütçe açığı 1 trilyon 320 milyar 940 milyon lira oldu.
Bütçe Giderlerinin Detayları
Geçen yılın temmuz ayında 1 trilyon 120 milyar 775 milyon lira olan merkezi yönetim bütçe giderleri, bu yılın temmuz ayında yüzde 59,8 artarak 1 trilyon 790 milyar 502 milyon liraya çıktı. Bu sonuçla 2026 yılı için öngörülen 18 trilyon 978 milyar 815 milyon lira tutarındaki bütçe gideri ödeneğinin yüzde 9,4'ü kullanılmış oldu.
Faiz Dışı Denge: Geçen yılın temmuz ayında 110 milyar 726 milyon lira fazla veren faiz dışı denge, bu yılın aynı ayında 51 milyar 341 milyon lira açık oluşmasına yol açtı.
Faiz Hariç Giderler: Faiz hariç bütçe giderleri, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 48,4 artışla 1 trilyon 463 milyar 738 milyon liraya yükseldi. Faiz hariç giderlerin bütçe ödeneklerine göre gerçekleşme oranı 2025'in temmuz ayında yüzde 7,7 iken, geçen ay yüzde 9 olarak kaydedildi.
Personel ve Devlet Primi Giderleri: Temmuz ayında personel giderleri yüzde 43,3 artışla 461 milyar 568 milyon lira olurken, bütçede öngörülen 4 trilyon 907 milyar 309 milyon lira ödeneğin yüzde 9,4'ü harcandı. Sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi giderleri ise yüzde 48,2 artarak 55 milyar 698 milyon liraya çıktı (ödenek kullanım oranı yüzde 9,3).
Mal, Hizmet Alımları ve Cari Transferler: Mal ve hizmet alım giderleri yüzde 42,2 artışla 113 milyar 900 milyon lira (ödenek kullanım oranı yüzde 9,1) olarak gerçekleşti. Cari transferler ise geçen yılın aynı ayına göre yüzde 57,2 artarak 611 milyar 450 milyon lira seviyesine ulaştı (ödenek kullanım oranı yüzde 8,9).
Diğer Gider Kalemleri: Temmuzda 150 milyar 899 milyon lira sermaye gideri, 34 milyar 999 milyon lira sermaye transferi ve 35 milyar 224 milyon lira borç verme gideri yapıldı. Faiz giderleri ise geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 142,8 artış kaydederek 326 milyar 764 milyon lira olarak kayıtlara geçti.
Bütçe Gelirleri ve Vergi Tahsilatı
Merkezi yönetim bütçe gelirleri, geçen yılın temmuz ayında 1 trilyon 96 milyar 914 milyon lira iken, bu yılın aynı ayında yüzde 28,8 artarak 1 trilyon 412 milyar 397 milyon liraya ulaştı. Bütçe tahminine göre bütçe gelirlerinin temmuz ayı gerçekleşme oranı 2025'te yüzde 8,6 iken, geçen ay yüzde 8,7 seviyesinde gerçekleşti.
Vergi Gelirleri: Vergi gelirleri tahsilatı, geçen ay 2025'in temmuz ayına göre yüzde 30 artışla 1 trilyon 234 milyar 842 milyon liraya yükseldi. Vergi gelirlerinin bütçe tahminine göre gerçekleşme oranı ise geçen ay yüzde 8,9 olarak tespit edildi (2025 temmuzda yüzde 8,5 idi).
Diğer Gelirler: Genel bütçe vergi dışı diğer gelirleri yüzde 18,9 artarak 145 milyar 571 milyon liraya çıktı. Özel bütçeli idarelerin öz gelirleri 25 milyar 682 milyon lira, düzenleyici ve denetleyici kurumların gelirleri ise 6 milyar 304 milyon lira oldu.
Vergi Türlerindeki Değişimler: Temmuzda geçen yılın aynı ayına göre gelir vergisi yüzde 47,9, dahilde alınan katma değer vergisi (KDV) yüzde 46,2, banka ve sigorta muameleleri vergisi (BSMV) yüzde 36,8, ithalde alınan katma değer vergisi yüzde 16,4, damga vergisi yüzde 49,5, harçlar yüzde 46,7, diğer vergi tahsilatları yüzde 24,5 ve özel tüketim vergisi (ÖTV) yüzde 5,1 artış gösterirken; kurumlar vergisi yüzde 69,8 oranında azalış kaydetti.
Ocak-Temmuz Dönemi Kümülatif Gerçekleşmeler
Ocak-temmuz döneminde merkezi yönetim bütçe giderleri, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 36,6 artarak 10 trilyon 520 milyar 682 milyon liraya yükseldi. Böylece 2026 yılı için öngörülen 18 trilyon 978 milyar 815 milyon lira ödeneğin yüzde 55,4'ü kullanılmış oldu. Aynı dönemde faiz hariç bütçe giderleri yüzde 35,3 artarak 8 trilyon 729 milyar 669 milyon liraya çıktı (ödenek gerçekleşme oranı yüzde 53,8).
Ocak-temmuz döneminde öne çıkan diğer harcama kalemleri şu şekilde sıralandı:
Personel Giderleri: Yüzde 42,8 artışla 2 trilyon 955 milyar 129 milyon lira (ödenek kullanım oranı yüzde 60,2).
Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi: Yüzde 49,1 artışla 372 milyar 497 milyon lira (ödenek kullanım oranı yüzde 62,1).
Mal ve Hizmet Alım Giderleri: Yüzde 44,4 yükselişle 712 milyar 131 milyon lira (ödenek kullanım oranı yüzde 57).
Cari Transferler: Yüzde 28,4 artışla 3 trilyon 726 milyar 708 milyon lira (ödenek kullanım oranı yüzde 54,2).
Sermaye ve Diğer Giderler: 614 milyar 981 milyon lira sermaye gideri, 151 milyar 433 milyon lira sermaye transferi, 196 milyar 789 milyon lira borç verme gideri ve yüzde 43,7 artışla 1 trilyon 791 milyar 13 milyon lira faiz gideri gerçekleşti.
Ocak-temmuz döneminde bütçe gelirleri ise yüzde 37,4 artışla 9 trilyon 199 milyar 742 milyon liraya çıktı. Bütçe tahminine göre gelirlerin gerçekleşme oranı yüzde 52,3'ten yüzde 56,6'ya yükseldi. Bu dönemde vergi gelirleri tahsilatı yüzde 37,3 artarak 7 trilyon 854 milyar 582 milyon liraya ulaşırken; genel bütçe vergi dışı diğer gelirleri yüzde 40,9 artışla 1 trilyon 101 milyar 103 milyon liraya, özel bütçeli idarelerin öz gelirleri 185 milyar 561 milyon liraya ve düzenleyici-denetleyici kurum gelirleri 58 milyar 495 milyon liraya ulaştı.
Ocak-temmuz döneminde vergi türleri bazında; gelir vergisi yüzde 53,3, kurumlar vergisi yüzde 51,8, dahilde alınan KDV yüzde 39,6, ÖTV yüzde 7,9, BSMV yüzde 37,6, ithalde alınan KDV yüzde 29,8, damga vergisi yüzde 52,2, harçlar yüzde 71,5 ve diğer vergi gelirleri yüzde 26,9 oranında artış gösterdi.
YORUMLAR